Sevgililer gününün kökeni nereye dayanıyor?

Tarihçiler ve sosyologlar, bu günün popülerleşme sürecini Roma İmparatorluğu’ndaki yasak aşklardan Orta Çağ edebiyatına kadar uzanan geniş bir yelpazede değerlendiriyor. 2026 yılı itibarıyla küresel ekonomide devasa bir hacme ulaşan bu özel günün arkasında yatan gerçekler, sadece romantizm değil aynı zamanda toplumsal bir dönüşümün de hikâyesini anlatıyor.

AZİZ VALENTİN EFSANESİ: YASAK EVLİLİKLERİN KAHRAMANI

Sevgililer Günü’nün ismiyle anıldığı Aziz Valentin’in kimliğine dair en yaygın inanış, MS 3. yüzyılda Roma İmparatoru II. Claudius döneminde yaşayan bir rahibe dayanıyor. İmparator Claudius, ordusunu güçlendirmek amacıyla genç erkeklerin evlenmesini yasaklamış, evli erkeklerin iyi birer asker olamayacağına inanmıştı. Aziz Valentin, bu yasağa rağmen gizlice genç çiftleri evlendirmeye devam ederek imparatorun emirlerine karşı geldi. Bu eylemi nedeniyle yakalanarak 14 Şubat 270 yılında idam edilen Valentin, zamanla aşıkların koruyucusu ve simgesi haline geldi.

LUPERCALİA’DAN SEVGİLİLER GÜNÜ’NE GEÇİŞ

Bazı tarihçiler, 14 Şubat’ın kökenlerini Antik Roma’daki pagan festivali Lupercalia’ya dayandırıyor. Bereket ve arınma tanrısı Lupercus adına düzenlenen bu festival, her yıl 15 Şubat’ta gerçekleştiriliyordu. 5. yüzyılın sonunda Papa Gelasius, pagan geleneklerini Hristiyanlaştırmak amacıyla Lupercalia’yı yasaklayarak 14 Şubat’ı Aziz Valentin Günü olarak ilan etti. Bu geçiş, dini bir anma gününün zamanla seküler ve romantik bir kutlamaya evrilmesinin ilk adımı olarak kabul ediliyor.

ORTA ÇAĞ VE KUŞLARIN ÇİFTLEŞME MEVSİMİ

Sevgililer Günü’nün romantizmle doğrudan bağdaştırılması ise Orta Çağ döneminde hız kazandı. İngiliz şair Geoffrey Chaucer, 14. yüzyılda kaleme aldığı eserlerde kuşların eşlerini seçtiği dönemin 14 Şubat olduğuna dair halk inanışına yer verdi. İngiltere ve Fransa’da yayılan bu inanış, aşıkların birbirlerine duygu yüklü notlar ve şiirler göndermesi geleneğini başlattı. 18. yüzyıldan itibaren ise el yazması “Valentin” notları, yerini seri üretim kartlara ve hediyelere bırakmaya başladı.

EKONOMİK BOYUT VE MODERN DÖNEM KUTLAMALARI

Sanayi Devrimi ile birlikte tebrik kartlarının yaygınlaşması, Sevgililer Günü’nü küresel bir endüstri haline getirdi. 2026 yılı ekonomik verilerine göre, teknolojik gelişmelerle birlikte dijital kutlamalar artsa da fiziksel hediyeler, çiçekler ve akşam yemeği organizasyonları hala sektörün ana lokomotifini oluşturuyor. Bugün 14 Şubat, sadece bir takvim yaprağı olmanın ötesinde, insanların duygusal bağlarını tazelediği ve küresel çapta milyarlarca dolarlık harcamanın yapıldığı sosyal bir olay niteliği taşıyor.