Alman – Türk ekonomik ilişkilerinin asırlık serüveni

​1. İLK TOHUMLAR: BAĞDAT DEMİRYOLU VE “DEMİR İPEKYOLU” (1880 – 1923)

İki ülke arasındaki ekonomik bağlar, henüz Cumhuriyet kurulmadan önce “stratejik ortaklık” seviyesine ulaştı. 19. yüzyılın sonunda Alman mühendisliği ve sermayesiyle inşa edilen Bağdat-Hicaz Demiryolu, bu ortaklığın ilk büyük anıtıdır. Almanya için Doğu’ya açılan bir kapı olan bu proje, Osmanlı için ise modernleşme ve lojistik devrim anlamına geliyordu. Bu dönem, Alman sanayi devlerinin (Siemens, Deutsche Bank vb.) Anadolu topraklarıyla ilk tanıştığı yıllardır.

​2. CUMHURİYET’İN İNŞASI VE ALMAN BİLİMİ (1923 – 1950)

Genç Türkiye Cumhuriyeti’nin sanayileşme hamlesinde Almanya başroldeydi. 1930’lu yıllarda, özellikle Avrupa’daki siyasi iklimden kaçarak Türkiye’ye gelen Alman bilim insanları, mimarlar ve mühendisler; üniversite reformlarından şeker fabrikalarının kurulumuna kadar pek çok alanda ekonomik kalkınmanın mimarlığını üstlendiler. Türk tarımı ve ağır sanayisinin temellerinde Alman disiplini ve metodolojisinin izleri bu dönemde atıldı.

3. DÖNÜM NOKTASI: 1961 İŞ GÜCÜ ANLAŞMASI

30 Ekim 1961’de imzalanan İş Gücü Alım Anlaşması, sadece bir göç hareketi değil, küresel bir ekonomik fenomendir.
​İnsan Sermayesi: Almanya’nın “Ekonomik Mucizesi”ni (Wirtschaftswunder) inşa eden Türk işçileri, kazandıkları dövizleri Türkiye’ye göndererek ülkenin kalkınmasına devasa bir finansal kaynak sağladılar.
​Girişimcilik: Zamanla “misafir işçi”likten “işveren”liğe geçen Türkler, bugün Almanya’da on binlerce şirketle milyarlarca Euro ciro yaratan dev bir ekonomik güce dönüştü.
​4. MODERN TİCARET VE GÜMRÜK BİRLİĞİ (1990 – 2020)

1996 yılında Türkiye’nin Gümrük Birliği’ne girmesiyle birlikte Almanya, Türkiye’nin bir numaralı ticaret ortağı konumunu perçinledi.
​Üretim Üssü: Mercedes-Benz, Bosch, Siemens ve BSH gibi devler, Türkiye’yi sadece bir pazar değil, aynı zamanda küresel bir üretim ve Ar-Ge üssü olarak konumlandırdı.
​Tedarik Zinciri: Türk yan sanayisi, Alman otomotiv ve makine sektörünün ayrılmaz bir parçası haline geldi.